152 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
20.10.2017
Ορφέας | Main Feed

Εύφωνα και παράφωνα

Τάσος Π. Καραντής

Το 2008 (προσέξτε την χρονολογία), ο Θάνος Μικρούτσικος, σε συνέντευξή του (στο περιοδικό «ΑΥΛΑΙΑ», τεύχος 50, σελ. 34-41), μου έλεγε τα εξής: «Τη δεκαετία του ’50 υπήρχε ένα ελαφρό τραγούδι, σε αντιπαράθεση με τη "Συννεφιασμένη Κυριακή", αλλά και με τον Χατζιδάκι και το Θεοδωράκη. Το τραγούδι αυτό το έκαναν μάστορες, αλλά ήταν ελαφρό κι ως πρόθεση κι ως αποτέλεσμα. Ακολούθησε η κουλτούρα της δικτατορίας με το ελαφρολαϊκό, για να καταλήξουμε, μετά τη δεκαετία του ’90, σε αυτό που λέω εγώ ευτελές lifestyle ποπ τραγούδι τυποποιημένο … επίσης λέω, ότι,  ενώ για λόγους πολιτικοκοινωνικούς, η τηλεόραση και το ραδιόφωνο προβάλλει, επί 18 συναπτά έτη, αυτό το χώρο, όχι μόνο δεν κατάφερε να σβήσει τον άλλον, αλλά, μάλλον, 50-50 είναι τα πράγματα … αυτή τη στιγμή υπάρχει ένα μεγάλο μέρος του κοινού που γύρισε την πλάτη στο lifestyle. Ποιος είναι δηλαδή ο κόσμος που έρχεται στα προγράμματά μας και γεμίζει τις μουσικές σκηνές, ενώ οι άλλοι, πλην δυο – τριών περιπτώσεων, χρειάζονται τους χορούς;».
Μετά μας ήρθε η κρίση, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για τη νυχτερινή διασκέδαση. Δυο κυριακάτικες εφημερίδες (16/10/2011) – όλως τυχαίως – είχαν δυο θέματα, που  λειτουργούν, κυριολεκτικά, αλληλοσυμπληρωματικά! Στο «ΒΗΜΑ» (ένθετο «Β2», σελ. 7), το άρθρο  του Γιώργου Σκίντσα, με τίτλο «Μουσικές σκηνές σε κρίση», και, στην «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» (σελ. 36), το άρθρο της Μαριλής Μαργωμένου, με τίτλο «Ξορκίζουν την κρίση στην πίστα». Απ’ αυτούς τους δυο τίτλους, συνέθεσα κι εγώ τον, ρητορικό, τίτλο του σχολίου μου. Ας τα πάρουμε, όμως, με τη σειρά.

Η κατάσταση για τις μουσικές σκηνές είναι δραματική: το «ΜΕΤΡΟ», μετά από 25 χρόνια, έβαλε λουκέτο(!), οι μέρες της λειτουργίας είναι λιγότερες(μόνο Παρασκευοσάββατα ή μόνο Παρασκευή ή μόνο Σάββατο) και, παρόλα αυτά, η προσέλευση του κόσμου μικρότερη, και μιλάμε για χώρους των 200 & 300 ατόμων! Οι επιχειρηματίες λένε: «Να ρίξουμε τις τιμές; Οκ. Πόσο; Δύο, τρία, πέντε ευρώ; Ακόμη και τόσο όμως δεν μπορούμε. Όταν όλα γύρω μας έχουν αυξηθεί, όταν οι αμοιβές των περισσότερων μουσικών σχημάτων έχουν παραμείνει ίδιες, από που θα βγάλω εγώ κέρδος;». Κι ο Γ. Σκίντσας επισημαίνει: «Το θέμα είναι ότι οι μουσικές σκηνές έχουν φθάσει στα όριά τους. Οικονομικά. Και δεν φταίει μόνο η κρίση. Κάποιοι λένε ότι ο χώρος κορέστηκε. Κάποιοι άλλοι ότι δεν υπάρχει ενδιαφέρον από το κοινό και κάποιοι τρίτοι ότι δεν υπάρχει η ψυχική διάθεση του κόσμου. Αλλά ουσιαστικά όλοι σημειώνουν το προφανές. Η κρίση στον χώρο έχει ξεκινήσει εδώ και τρία χρόνια.». Επίσης ο Δημήτρης Γιακουμέλος από το «ΚΥΤΤΑΡΟ» καταγγέλλει : «Από την άλλη, έχεις και κάποιους καλλιτέχνες που όλα αυτά τα χρόνια ζητούσαν τρελά πράγματα. Κάποιοι ιδιοκτήτες σκηνών και κλαμπ έχουν πουλήσει σπίτια κι έχουν χρεωθεί παντού για να ζήσουν αυτοί οι καλλιτέχνες.». Άρα, μήπως, σε συνδυασμό με όλα τα παραπάνω - τριετής έναρξη της κρίσης(πριν δηλαδή την έναρξη της οικονομικής) και υψηλά κασέ, και τότε και τώρα, από καλλιτέχνες που δηλώνουν ευαίσθητοι και πολιτικοποιημένοι (βλ. το σχετικό ρεπορτάζ του Θεοδόση Βαφειάδη για τις αμοιβές των εντέχνων) -  το όλο θέμα δεν έχει να κάνει μόνο με την οικονομική κρίση και την ψυχολογία του κοινού; Μήπως τίθεται κι ένα θέμα επανάληψης και κορεσμού;
 

Η οικονομική ύφεση δεν έχει φτάσει πάντως στις μεγάλες πίστες, επισημαίνει η Μαριλή Μαργωμένου στο ρεπορτάζ της, με τον εύστοχο τίτλο της («Ξορκίζουν την κρίση στην πίστα»). Θα μπορούσε να αντιτείνει κάποιος, ότι τις γεμίζουν οι πλούσιοι, κι αυτοί, τέλος πάντων, που τα έχουν και διαθέτουν μια κουλτούρα λαϊκοπόπ και lifestyle, σε αντίθεση με την έντεχνη κι ηλεκτρική, των μουσικών σκηνών.
Οι πίστες όμως είναι χώροι των 1000 έως και 3000 ατόμων. Αν πάρουμε τον μέσο όρο(1500 άτομα) με τα 300 μιας μουσικής σκηνής κι αν, υποθετικά, το δούμε αριθμητικά :

- 10 πίστες (των 1500 ατόμων) = 15.000 άτομα
- 10 μουσικές σκηνές (των 300 ατόμων) = 3000 άτομα

Τελικά, τι γίνεται; Είναι οι πλούσιοι πιο πολλοί από τους φτωχούς στην σημερινή Ελλάδα; Όχι βέβαια! Και καλό είναι να πηγαίνετε καμιά φορά κι εκεί, για να βλέπετε την «ποικιλία των ειδών», από επώνυμους(επιχειρηματίες, καλλιτέχνες, πολιτικούς κ.ά.) ως 20χρονα παιδιά, κι όχι όλα πλουσιόπαιδα. Εξάλλου, υπάρχει και στις πίστες, φτηνό εισιτήριο, με ποτό στο μπαρ. Απευθύνονται δηλαδή, κι αυτές,  σε όλα τα βαλάντια. Το έχω διαπιστώσει και με τα ίδια μου τα μάτια, έχοντας πάει για ρεπορτάζ, σε διάφορες πίστες. Έχω και την 25χρονη εμπειρία μου, όταν πήγαινα, 17άρης, στα μέσα των ‘80ς, ως ακροατής, στα  «ΔΕΙΛΙΝΑ» και στη «ΦΑΝΤΑΣΙΑ», για να ακούσω τον Διονυσίου και τον Πάριο. Ήμουν πλουσιόπαιδο; Όχι! Στα βυτιοφόρα φορτηγά δούλευα τα Σ/Κ. Πίστες ήταν και τότε – ανεξαρτήτως των σπουδαίων, σε σχέση με το σήμερα, ονομάτων και το καλό λαϊκό ρεπερτόριο, σε σχέση με το λαϊκοπόπ υβρίδιο που κυριαρχεί σήμερα.  Και τα λουλούδια και τότε έπεφταν βροχή! Κι οι σαμπάνιες ανοίγονταν με τις κούτες! Γράφει η Μ. Μαργωμένου στο, σημερινό, ρεπορτάζ της : «δέκα πανέρια επί δεκαπέντε ευρώ : κάθε τίναγμα του χεριού, 150 ευρώ. Ο μισθός μου θα άντεχε λιγότερο από ένα λεπτό»! Και τότε, το 1986, μου είχε πει γκαρσόνι, πως, πολύ επώνυμος, τότε, εμπορικός ηθοποιός, είχε γεμίσει το πρώτο τραπέζι – πίστα, λουλούδια, αξίας 50.000 δραχμών! Τι σήμαιναν τότε; Εγώ, την ίδια εποχή, δούλεψα, ένα ολόκληρο καλοκαίρι, σκληρά στα βυτία, για να αγοράσω ένα παπάκι, που στοίχιζε 70.000 δραχμές κι αυτός ξόδεψε 50.000, έτσι για να ρίξει για λίγα λεπτά λουλούδια στην πίστα … Πάντα υπήρχαν και θα υπάρχουν αυτά, χωρίς όμως να σημαίνει, πως δεν πήγαινε και φτωχόκοσμος που ήθελε να ακούσει λαϊκό τραγούδι. Το ίδιο συμβαίνει και σήμερα, πηγαίνουν εκεί, όλων των κατηγοριών άνθρωποι, για να ακούσουν, έστω και τα ιμιτασιόν, λαϊκά. Τα έχουμε ανάγκη, είναι η δική μας μουσική, πώς να το κάνουμε; Όποιος δεν το παραδέχεται αυτό, είναι από άλλον πλανήτη … Και να πάψει ο – εκ του πονηρού – μύθος, ότι όσοι πάνε στις μουσικές σκηνές κι ακούνε έντεχνα κι ηλεκτρικά, δεν πάνε σε λαϊκά νυχτερινά κέντρα ή σε ποπ υπερπαραγωγές! Δεν είναι όλοι οι άνθρωποι μονόχνοτοι! Και πρώτος απ’ όλους  εγώ! Που, αισθάνομαι ότι ανήκω στον μέσο όρο. Απλά επιζητώ, ανάλογα με τις στιγμές μου, την, ορίτζιναλ στο κάθε είδος, μουσική ποικιλία. Θα μπορούσε να μου αντιτείνει κάποιος, πως σε εποχές μαύρες έχεις κέφια; Όχι δεν έχω! Αλλά θέλω και λίγο να ξεχαστώ, να σκάσει το χειλάκι μου, να σιγοτραγουδήσω κάτι πιο μελωδικό, να χορέψω ένα ζεϊμπέκικο! Πόσο να ακούσω μόνο ψαγμένα και πολιτικά τραγούδια, χωρίς όραμα; Τα πολιτικά τραγούδια τα τραγουδούσαν την εποχή του Πολυτεχνείου και της μεταπολίτευσης στις τότε μπουάτ, αλλά τραγουδούσαν κι άλλα, υπήρχε ποικιλία, μέχρι ρεμπέτικα. Γιατί ήταν τραγουδιστές και μπορούσαν να πουν τα πάντα! Ενώ οι πρωταγωνιστές των μουσικών σκηνών – πλην ελαχίστων εξαιρέσεων – δεν είναι τραγουδιστές, με ό,τι αυτό συνεπάγεται …
Επίσης, τότε, υπήρχε όραμα, που το έσβησε η ίδια η γενιά που άναψε τη φλόγα. Υπήρχε η Αριστερά, ο «κομμουνιστικός παράδεισος» της Σοβιετικής Ένωσης. Τώρα; Ζούμε day by day, χωρίς μέλλον κι ελπίδα! Ε, πόσο να μαυρίσουμε ακόμα; Και στο σαββατόβραδο; Πληρώνοντας κιόλας την μουσική μαυρίλα, για να φουσκώνουν οι τσέπες των δήθεν ευαίσθητων και πολιτικοποιημένων, που αρνούνται να ρίξουν το κασέ τους, παίρνοντάς τα από τον κοσμάκη των 600 ευρώ, και πουλώντας του φούμαρα; Με προσωπικές αμοιβές χιλιάδων ευρώ για μια νύχτα, και με πρώην υπουργούς - συνθέτες να το παίζουν σήμερα αντιεξουσιαστές; Φτάνει πια! Πόσο παίρνει ένας εργάτης μεροκάματο; 50 ευρώ; Πόσα πρέπει να πάρει ένας(προοδευτικός και πολιτικοποιημένος) εργάτης του πνεύματος(καλλιτέχνης) μεροκάματο; Μερικά χιλιάδες ευρώ την ημέρα;! Και μουσικά; Μονοτονία στο έπακρο! Μόνο τα δικά τους – τα ίδια και τα ίδια – που μπορεί να πει η μικρή φωνή τους. Το ίδιο συμβαίνει και στις πίστες των πλατινέ άφωνων μοντέλων! Νταβαντούρι μόνο!
Ρίχτε μια ματιά στο «ποιοι παίζουν που» (από το ρεπορτάζ του Γ. Σκίντσα). Βλέπετε, με βάση τα ονόματα, προγράμματα με μουσική ποικιλία; Όχι! Δες τε την εξάδα της φωτογραφίας στην «Ακτή Πειραιώς», πρόκειται να ακούσεις εκεί, έστω ένα λαϊκό τραγούδι, όπως του πρέπει παιγμένο και τραγουδισμένο; Όχι! Γιατί; Το μπουζούκι έχει εξοβελιστεί από τις μουσικές σκηνές, λες κι είναι απαγορευμένο, λες και βρισκόμαστε, ξανά, στα χρόνια του Μεταξά! Γιατί; Ποιοι το αποφάσισαν και το επέβαλαν αυτό; Με συγχωρείτε κύριοι, έχετε παρακολουθήσει ποτέ προγράμματα των μεγάλων μας τραγουδιστών (της γενιάς που μας αποχαιρετάει σιγά-σιγά), με τις 14μελείς ορχήστρες και την ποικιλία (λαϊκά, κοινωνικά, πολιτικά, υπαρξιακά, ελαφρολαϊκά, μπαλάντες, ρεμπέτικα, ξένα) και την επάρκεια μουσικά, φωνητικά κι ερμηνευτικά; Αυτό ζητάει ο κόσμος! Να ευαισθητοποιηθεί, ναι, αλλά και να γλεντήσει, να χορέψει, να σιγοτραγουδήσει κλασικά μελωδικά τραγούδια που δεν έχουν εποχή, γιατί είναι μεγάλα! Η φτώχια θέλει καλοπέραση, έλεγε η γιαγιά μου.
Γράφει ο Γ. Σκίντσας : «Ίσως τελικά όλο αυτό το σκηνικό κυοφορεί κάτι καινούργιο. Το πιστεύει και το αναμένει όλη η πιάτσα. Έτσι δεν γεννήθηκαν άλλωστε πριν 15-20 χρόνια οι μουσικές σκηνές; Μπορεί αύριο να συμβεί κάτι ανάλογο».
Ας φέρουμε το αύριο στο σήμερα λοιπόν! Εύκολο είναι, και καλές, με ευρεία γκάμα – νέες και παλιές - φωνές διαθέτουμε, και ικανούς μουσικούς με μεγάλο ρεπερτόριο, κι όχι να φοράνε γυαλιά και να κοιτάνε παρτιτούρες για να παίξουν ένα ζεϊμπέκικο! Γιατί το έχω δει κι αυτό! Κι επειδή κάνω, και θα συνεχίσω, να κάνω προτάσεις, όσο κι αν γίνομαι αντιπαθής, επειδή χαλάω την – καταρρέουσα – πιάτσα των παρεών και των κλικών, η πρότασή μου είναι η εξής: λαϊκές και μουσικά πλουραλιστικές μουσικές σκηνές με φτηνό εισιτήριο κι ανθρώπινη – κι όχι μεγαλοκαρχαρία – αμοιβή στους καλλιτέχνες. Ας δώσουν το παράδειγμα οι μεγάλοι μας - που είναι χορτάτοι κι εξασφαλισμένοι – για να ακολουθήσουν κι οι επόμενες γενιές. Και να μπουν στο παιχνίδι οι καλές φωνές κι όχι οι ιδεολογικοκομματικές και οι δήθεν εντεχνοκουλτουριάρικες άφωνες και παράφωνες! Μόνο έτσι δεν θα υπάρξει κρίση στις μουσικές σκηνές και δεν θα χρειαστεί να ξορκιστεί στις λαϊκοπόπ πίστες!

 

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Άσκησα την όραση για μακριά κι έχασα τα κοντινά μου.
Κατερίνα Γώγου

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

21/10/1907 Γεννήθηκε ο σουρεαλιστής ζωγράφος και ποιητής Νίκος Εγγονόπουλος
22/10/1937 Γεννήθηκε ο συνθέτης Μάνος Λοίζος

ΤΥΧΑΙΑ TAGS