128 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
14.12.2017
Ορφέας | Main Feed
Τάσος Π. Καραντής

Τι είναι η δεκαετία του ’80 για το ελληνικό τραγούδι, παρεξηγημένη ή σημαντική; Ένα πολύ ενδιαφέρον, και καλογραμμένο, σχετικό άρθρο («Τα ελληνικά eighties: η παρεξηγημένη δεκαετία του τραγουδιού») αναρτήθηκε στο μπλογκ «Μουσικά Προάστια» του Ηρακλή Οικονόμου, στο οποίο εξετάζονται τα ελληνικά ’80ς. Γίνεται, επίσης, και μια προσπάθεια σκιαγράφησής τους, ώστε να αποδειχτεί, εν τέλει, ότι η δεκαετία αυτή περιείχε πολλά κι ήταν μοναδική στην ιστορία του ελληνικού τραγουδιού. Η σοβαρή μου ένσταση στο όλο σημαντικό αυτό εγχείρημα, βρίσκεται σ’ αυτήν καθ’ αυτήν την σκιαγράφηση, αφού, αν δεν υπήρχε η παράλειψη αρκετών και μάλιστα πρωταγωνιστικών πτυχών αυτής της δεκαετίας, νομίζω πως ο τίτλος του άρθρου θα ήταν ο εξής : «Τα ελληνικά ’80ς, μια σημαντική δεκαετία του τραγουδιού μας».
Καταλαβαίνω, πως, στα πλαίσια ενός άρθρου, δεν μπορεί να εξαντληθεί το συγκεκριμένο θέμα – χρειάζεται να γραφτεί ολόκληρο βιβλίο - και δεν ανήκω στους σχολαστικούς, αφού πιστεύω ότι η υπερβολική λεπτομέρεια λειτουργεί εις βάρος  της ουσίας. Αλλά, θα έπρεπε να υπάρχουν κάποιες έστω νύξεις για είδη και μεγάλα ονόματα που άφησαν κι αυτά ισχυρό στίγμα στα ’80ς, πλουτίζοντάς τα και κάνοντάς τα σημαντικά. Αυτές λοιπόν τις φανερές απουσίες επιχειρεί, ενδεικτικά και μόνο, να συμπληρώσει η παρέμβασή μου αυτή, ώστε να παρουσιαστεί μια πιο πλήρη εικόνα της δεκαετίας του ’80, μια εικόνα που την κάνει σημαντική κι όχι παρεξηγημένη.

Απουσία του λαϊκού τραγουδιού
Απουσιάζει, εντελώς σχεδόν, τα βαρύ πυροβολικό του καθαρόαιμου λαϊκού τραγουδιού των ‘80ς. Έχουμε και λέμε λοιπόν:
Ο Στράτος Διονυσίου με σειρά κλασικών κι επιτυχημένων δίσκων από την αρχή ως και το τέλος της δεκαετίας: «Υποκρίνεσαι» (1980), «Της γυναίκας η καρδιά»(1983), «Μόνο οι ερωτευμένοι»(1984/χρυσός : 50.000), «Ο Σαλονικιός» (1985/πλατινένιος : 100.000) «Ο λαός τραγούδι θέλει»(1987/χρυσός : 50.000), «Εγώ ο ξένος»(1988/ πλατινένιος: 150.000). Δίσκοι με τις υπογραφές των Χρήστου Νικολόπουλου – Λευτέρη Παπαδόπουλου, Τάκη Σούκα, Τάκη Μουσαφίρη κ.ά.
Ο Τόλης Βοσκόπουλος με τις συνεργασίες του με τον Θανάση Πολυκανδριώτη, τον Λευτέρη Παπαδόπουλο και τον Γιάννη Πάριο: «Καρδιά μου μόνη»(1981) & «Ατέλειωτο ερωτικό ταξίδι» (1987/ χρυσός : 50.000). Ακόμα, άξιος αναφοράς είναι κι ο διπλός δίσκος του: «Περασμένες μου αγάπες – Ο Τόλης Βοσκόπουλος τραγουδάει Μανώλη Χιώτη» (1984).
Η εμφάνιση του Γιώργου Μαργαρίτη στη δισκογραφία, με μια σειρά επιτυχημένων δίσκων σε μουσική των, μαστόρων της πενιάς, Αντώνη Ρεπάνη & Αντώνη Κατινάρη, καθώς και των Τάκη Σούκα, Τάκη Μουσαφίρη, αλλά και του Άκη Πάνου: «Εσύ μιλάς στην καρδιά μου» (1981/χρυσός : 60.000), «Πώς να σε ξεχάσω» (1982/χρυσός : 50.000), «Άκου τι θα πω»(1982), «Μα τι λέω» (1983/χρυσός : 50.000) κ.ά. Ανάμεσά τους «Ο τελευταίος πυρετός» (1985), όπου την μια πλευρά την υπογράφει ο Άκης Πάνου, δίνοντας στον Μαργαρίτη 6 τραγούδια του. Επίσης, άξιος αναφοράς είναι κι ο διπλός δίσκος του «Μ’ αυτά τα τραγούδια μεγάλωσα» (1985), όπου τραγουδά παλιά λαϊκά των Τσιτσάνη και Καλδάρα, ενώ κάνει κι ένα  μικρό αφιέρωμα στον Μπάμπη Μπακάλη.
Η εμφάνιση του Λεωνίδα Βελή με δίσκους πολύ επιτυχημένους που τους υπογράφουν μεγάλα ονόματα (Χρήστος Νικολόπουλος – Λευτέρης Παπαδόπουλος και Άκης Πάνου) : «Άκης Πάνου – Πρώτη γνωριμία με τον Λεωνίδα Βελή»(1984), «Αγάπη όλο ζήλεια» (1987/ χρυσός : 50.000), «Συλλαβιστά - ψιθυριστά» (1988). Και, βέβαια, «Η συνάντηση» (1985) σε παραγωγή του Στέλιου Καζαντζίδη!
Διάφοροι, αρκετά σημαντικοί και πολύ επιτυχημένοι, λαϊκοί δίσκοι μεγάλων λαϊκών τραγουδιστών. Εντελώς ενδεικτικά(χρονολογικά) : Γιώργος Νταλάρας («Ο τραγουδιστής»/1983/πλατινένιος : 100.000) Ελένη Βιτάλη(«Μια γυναίκα μπορεί»/1985), Γλυκερία(«Τραγούδι αισθηματικό»/1985/πλατινένιος : 400.000/6ος στο ΤΟΠ-10 των δίσκων με τις υψηλότερες πωλήσεις της ελληνικής δισκογραφίας), Πίτσα Παπαδοπούλου(«Άνευ όρων»/1987) κ.ά.
Τέλος, η “κορυφαία απουσία”: η επιστροφή του Στέλιου Καζαντζίδη στη δισκογραφία μετά από 12 ολόκληρα χρόνια («Ο δρόμος της επιστροφής»/1987/πλατινένιος : 150.000)! Και βέβαια, κι οι δυο ακόμα δίσκοι του: «Ελεύθερος»(1988) & «Όσα δεν είπα» (1989/πλατινένιος: 100.000).

Απουσίες συνθετών και δίσκων
Ο Αντώνης Βαρδής απουσιάζει εντελώς! Κι όμως είναι από τους πιο χαρακτηριστικούς συνθέτες των ’80ς: «Ξημερώνει» (1980/χρυσός : 50.000, με τη Χάρις Αλεξίου), «Συγκάτοικοι είμαστε όλοι στην τρέλα» (1986/ με το μοναδικό «Σχήμα λόγου» σε στίχους του Κώστα Τριπολίτη), αλλά και το «Τραγουδάμε μαζί» (1988/χρυσός : 50.000, μαζί με την Χριστίνα Μαραγκόζη). Και πολλές, φυσικά, ακόμα συμμετοχές κι εξ’ ολοκλήρου υπογραφές, σε δίσκους πολλών και σημαντικών τραγουδιστών.
Η συνάντηση και δισκογραφική συγκατοίκηση του Μίκη Θεοδωράκη και του Βασίλη Τσιτσάνη, αλλά και του Λευτέρη Παπαδόπουλου, μέσα από τη φωνή του Σταμάτη Κόκοτα. Πρόκειται για τον δίσκο «Η συνάντηση»(1985) με, ανέκδοτα, τραγούδια που άφησε πίσω του ο Τσιτσάνης μετά τον, πρόσφατο τότε, θάνατό του(1984), σε ενορχήστρωση και διεύθυνση ορχήστρας του Θεοδωράκη, αλλά και με καινούρια τραγούδια του Θεοδωράκη σε στίχους του Λευτέρη Παπαδόπουλου.
Δεν μπορεί να λείπει από μια αναφορά στον Θάνο Μικρούτσικο ο πλατινένιος των 100.000 πωλήσεων δίσκος του με την Αλεξίου («Η αγάπη είναι ζάλη»/1986).
Ούτε, επίσης, από μια αναφορά στον Σταύρο Ξαρχάκο ο – πλατινένιος των 100.000 πωλήσεων – δίσκος του με την τελευταία μεγάλη επιτυχία του («Μάτια μπλε» σε στίχους του Λευτέρη Παπαδόπουλου) ως συνθέτη («Ξαρχάκος - Πάριος»/1986).

Απουσίες τραγουδιστών και δίσκων
Το πιο εμπορικό live όλων των εποχών της ελληνικής δισκογραφίας, «Τα τραγούδια μου» (1983), η θρυλική ζωντανή ηχογράφηση του Γιώργου Νταλάρα από τον «ΟΡΦΕΑ», που με τις 700.000 χιλιάδες πωλήσεις βρίσκεται στην 3η θέση του ΤΟΠ-10 των δίσκων με τις υψηλότερες πωλήσεις της ελληνικής δισκογραφίας.
Χρειαζόταν πιο αναλυτική αναφορά στις δισκογραφίες αυτής της δεκαετίας, του Γιώργου Νταλάρα, του Γιάννη Πάριου, της Χαρούλας Αλεξίου, του Δημήτρη Μητροπάνου, του Μανώλη Μητσιά και  Δήμητρας Γαλάνη. Όλοι αυτοί οι σπουδαίοι τραγουδιστές, αν την δεκαετία του ’70 εμφανίστηκαν κι αναγνωρίστηκαν, τη δεκαετία του ’80 παγιώθηκαν και κορυφώθηκε η δημοφιλία τους.
Οι τελευταίες μεγάλες επιτυχίες του Γιάννη Πουλόπουλου κι οι συνεργασίες του με σπουδαίους συνθέτες: «Χάρτινες καρδιές» (1985 / χρυσός : 50.000, με Γιάννη Σπανό) & «Στα μεγάλα ταξίδια» (1986, με Μίμη Πλέσσα).
Η μεγάλη επιτυχία του Αντώνη Καλογιάννη που πραγματοποιείται τη δεκαετία του ’80: «Τα σημερινά»(1981 / χρυσός : 50.000), «Μικρά ερωτικά»(1984 / χρυσός : 50.000) & «Και που λες Ευτυχία»(1985 / χρυσός : 50.000).
«Η ενδεκάτη εντολή» (1985) με τη Νάνα Μούσχουρη, σε μουσική του Γιώργου Χατζηνάσιου και στίχους του Νίκου Γκάτσου με τις 130.000 πωλήσεις της! Αν την ίδια, ακριβώς, μουσική την υπέγραφε ο Χατζιδάκις και τραγουδούσε η Νταντωνάκη(ως παράδειγμα, συγκεκριμένο για την περίπτωση όμως, αναφέρομαι στα δυο σεβαστά αυτά ονόματα), ο δίσκος αυτός θα ήταν “ευαγγέλιο” για πολλές μονομερείς πένες της μουσικής δημοσιογραφίας… Κι, ακόμα, η ιστορική εμφάνιση της Μούσχουρη στο Ηρώδειο το 1984 κι έκδοσή της σε live. Και, βέβαια, η τελευταία συνεργασία της με τον Μάνο Χατζιδάκι(«Οι μύθοι μιας γυναίκας»/1988).
Η μεγάλη επιτυχία της Ελένης Δήμου στα ’80ς, με δυο πολύ επιτυχημένους κι εμπορικούς δίσκους σε μουσική του Λάκη Παπαδόπουλου και του Γιάννη Σπανού αντίστοιχα: «Κατά βάθος αλεπού» (1986/χρυσός : 80.000) & «Προσωπικά» (1988/ πλατινένιος: 100.000).

Προσοχή στον … αντίλογο
Ακόμα και στον αντίλογο για το ευτελές τραγούδι της νυχτερινής διασκέδασης, το λαϊκό – κιτς ρεύμα όπως αναφέρεται, θα ήθελα να πω το εξής : όντως υπήρχε, αλλά δεν υπήρχε, και δεν υπάρχει, μόνο εκεί! Το κακόγουστο υπάρχει σε κάθε είδος τραγουδιού, αλλού λιγότερο κι αλλού περισσότερο. Ας είμαστε λιγότεροι αφοριστικοί και περισσότερο  τολμηροί ερευνητές και στα σκουπίδια υπάρχουν θησαυροί. Η Βίσση οπισθοχώρησε, αλλά είπε, για παράδειγμα και το, εξαιρετικό, «Δώδεκα» (Νίκου Καρβέλα – Φίλιππου Νικολάου), που το επανεκτέλεσαν, χρόνια μετά, οι “έντεχνες” Γαλάνη και Πρωτοψάλτη. Κι η κιτς Άντζελα Δημητρίου είπε, το 1988, το «Φωτιά στα σαββατόβραδα», που όπως μου έχει πει ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, αν το είχε πει μια άλλη τραγουδίστρια, παρότι κι η Άντζελα το είπε μια χαρά, θα το είχαμε σε άλλη εκτίμηση, γιατί είναι πολύ δυνατό λαϊκό τραγούδι. Ακόμα και για τον Λευτέρη Πανταζή, ας μεταφέρω απλά εδώ την άποψη της Ελένης Βιτάλη (συνέντευξη στο “BHMAGAZINO” τεύχος 15, 21/1/2001) : «Να σου πω και κάτι άλλο κι ας με κοροϊδέψουν; Έχω πάρει κι από τον Λευτέρη Πανταζή πράγματα. Αν με τις επιλογές του βγαίνει στην πίστα και γίνεται γελοίος, αυτό είναι δική του δουλειά κι απόφαση. Κάνει όμως στη φωνή του, κάτι ωραία γυρισματάκια που μου ’χουν κάνει εντύπωση, έχω προσπαθήσει να τα πάρω κι εγώ. “Γυρίζει” ο λαιμός του Πανταζή περισσότερο κι από τον λαιμό του Μητροπάνου.».

Το κορυφαίο κλείσιμο των ‘80ς
Τέλος, δεν αναφέρεται, πως τα “παρεξηγημένα” ’80ς, “έκλεισαν” με τη δισκογραφική συνάντηση τριών κορυφαίων συνθετών μας με τρεις κορυφαίους τραγουδιστές μας. Συγκεκριμένα, ο Μάνος Χατζιδάκις συναντήθηκε με τη Χάρις Αλεξίου («Η Χάρις Αλεξίου σε απρόβλεπτα τραγούδια»/1987/χρυσός : 75.000) και τον Γιώργο Νταλάρα («Το ελληνικό πρόσωπο του Γιώργου Νταλάρα»/1988), ο Μίκης Θεοδωράκης παρουσίασε, για πρώτη φορά στο Ηρώδειο, το «Άξιον Εστί» (1988/χρυσός : 50.000) με τον Γιώργο Νταλάρα, ο Σταύρος Ξαρχάκος έκανε μια ανασκόπηση των κορυφαίων στιγμών της δισκογραφίας του με τις φωνές του Γιώργου Νταλάρα και της Δήμητρας Γαλάνη («Σταύρος Ξαρχάκος – Συναυλία – live στο Παλλάς»/1988), ενώ εξέδωσε, σε διεύθυνσή του, και τη «Misa Criolla» (1989), με τον Γιώργο Νταλάρα, εκτέλεση για την οποία ο ίδιος ο Ariel Ramirez, ο Αργεντινός συνθέτης του έργου, δήλωσε ότι την θεωρεί την αυθεντικότερη!

‘80s: η δεκαετία του ΤΟΠ-1Ο
Ε, μετά από ένα τέτοιο, συμβολικό, κορυφαίο φινάλε, αλλά και μέσα απ’  όλο αυτό το συμπληρωματικό υλικό που παρουσιάστηκε εδώ,  νομίζω ότι μόνο παρεξηγημένα δεν είναι τα ’80ς! Υπάρχει και κάτι ακόμα όμως που αποδεικνύει την σημαντικότητά τους. Το ΤΟΠ-10 των δίσκων (33 στροφών και cd) με τις υψηλότερες πωλήσεις της ελληνικής δισκογραφίας, καλύπτει την περίοδο από το 1964 ως το 2001, δηλαδή μια περίοδο σχεδόν  4 δεκαετιών. Κι όμως, από τους 10 δίσκους της περιόδου των 4 αυτών δεκαετιών του ΤΟΠ-10, οι 5, δηλαδή οι μισοί, εκδόθηκαν τη δεκαετία του ’80! Πόσο παρεξηγημένη μπορεί να είναι μια δεκαετία που συγκεντρώνει τη μισή επιτυχία του τελευταίου μισού αιώνα του ελληνικού τραγουδιού;  

Link | Μουσικά Προάστεια: Τα ελληνικά eighties: Η παρεξηγημένη δεκαετία του τραγουδιού

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Εν αρχή ην ο ήχος κι όχι ο λόγος.
Σταύρος Ξαρχάκος

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

14/12/1883 Γεννήθηκε στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας ο μουσουργός Μανώλης Καλομοίρης
15/12/1933 Γεννήθηκε στην Αθήνα ο συνθέτης Άκης Πάνου

ΤΥΧΑΙΑ TAGS