139 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
22.05.2019
Ορφέας | Main Feed

Η αθέατη πλευρά της Σελήνης

Δώρα Παπαδοπούλου

Ένα βροχερό βράδυ αυτού του φετινού δύσκολου φθινοπώρου συνάντησα τον Ελύτη. Στα καλά καθούμενα, ποιος να τα το φανταζόταν. Ούτε ξέρω πως βρέθηκα στο Κολωνάκι, στην οδό Σκουφά, κοντά στο σπίτι του. Τον αναγνώρισα από μακριά, δεν ήταν δύσκολο. Στεκόταν πλάϊ στο δρόμο, καλοντυμένος όπως πάντα, με το τσιγάρο στο ένα χέρι και το άλλο ακουμπισμένο σε ένα χαμηλό περβάζι. Αμέσως σκέφτηκα: τι δουλειά έχω εγώ με έναν ποιητή; Έκανα να προσπεράσω, μα εκείνος με κοίταξε και μετά πλησίασε κοντά, σα να με περίμενε. Πριν καλά καλά το καταλάβω είχαμε αρχίσει να μιλάμε.


Κύριε Ελύτη, τι είναι η ποίηση;

Η ποίηση είναι το άλλο πρόσωπο της υπερηφάνειας.

Γιατί γράφετε ποίηση;
Γιατί γράφω; Γιατί η ποίηση αρχίζει από εκεί που την τελευταία λέξη δεν την έχει ο θάνατος. Γιατί με γοητεύει να υπακούω σ΄ αυτόν που δε γνωρίζω, που είναι ο εαυτός μου ολάκερος, όχι ο μισός που ανεβοκατεβαίνει τους δρόμους και “φέρεται εγγεγραμμένος στα μητρώα Αρρένων του Δήμου”.

Και τα όπλα σας;
Τα όπλα μου είναι η ομορφιά και η αθωότητα. Και προτείνω έναν τρόπο ζωής που για να σταθεί να μην έχει ανάγκη από υποσημειώσεις.

Γιατί δε σταματάτε να γράφετε;
Γιατί λίγοι έστω στίχοι μένουν πάντα από έναν ποιητή.

Όταν σκέπτεστε το “Άξιον Εστί” τι θα θέλατε να πείτε στο Μίκη Θεοδωράκη;
Αγαπητέ μου Μίκη, το όνειρό σου ήταν και δικό μου.

Τι αγαπάτε περισσότερο από το μελοποιημένο ποίημα σας;
Το “Δοξαστικόν”. Εσείς;

“Της αγάπης αίματα με πορφύρωσαν και χαρές ανείδωτες με σκιάσανε.”
Ρόδο. Ρόδο αμάραντο.

Αγαπάτε τη θάλασσα.
Πουθενά αλλού δεν ένιωσα τη ζωή μου τόσο δικαιωμένη όσο πάνω στη γέφυρα ενός πλοίου. Στη θέση τους τη σωστή, τα πάντα: οι βίδες, οι λαμαρίνες, οι σωλήνες, τα συρματόσχοινα, οι αεραγωγοί, τα όργανα πλεύσεως· και ο ίδιος εγώ που εγγράφω την αέναη μεταβολή παραμένοντας στο ίδιο σημείο. Ένας πλήρης, αυτάρκης και συγκροτημένος κόσμος που μου ανταποκρίνεται και του ανταποκρίνομαι και εισχωρούμε μαζί σαν ένα σώμα στον κίνδυνο και στο θαύμα.

Αγαπάτε και την Ελλάδα.
Όντας στον ελάχιστο βαθμό πατριώτης, ναι, αγάπησα στο μέγιστο βαθμό την Ελλάδα. Πλοίο διαρκείας η χώρα μου.

Πως βλέπετε το μέλλον της χώρας μας, αλήθεια;
Θα 'θελα να κοιμηθώ μια μέρα και να ξυπνήσω σ΄ έναν αιώνα όπου και τα πουλιά ακόμη να κελαηδούν ελληνικά και νικητήρια.

Αν γίνονταν εκλογές αύριο τι θα ψηφίζατε;
Δεν ανήκω πουθενά. Καμία πολιτική παράταξη δεν εκπροσωπεί τις συνειδήσεις μου.

Τι βλέπει άραγε ο ποιητής σε τούτο τον αιώνα;
Βλέπω την ποίηση να ασφυκτιά από το αγκάλιασμα της πολιτικής.  Βλέπω τους νέους να συνθλίβονται κάτω από τη γεροντοκρατία. Βλέπω τη γλώσσα μας να κινδυνεύει.

Ωστόσο είστε αισιόδοξος;
Θα έλεγα πως η ετικέτα του αισιόδοξου που μου έχουν κολλήσει είναι μια κουταμάρα.

Γιατί το λέτε αυτό;
Θα σας το εξηγήσω. Στο πνεύμα από ένα σημείο και μετά, οι τρέχουσες αντιθέσεις της ζωής παύουν να υπάρχουν. Αυτό που λέμε αισιοδοξία ή απαισιοδοξία.  Αυτό που υπάρχει στο πνεύμα είναι ας πούμε, η άρνηση και η κατάφαση της ζωής. Όταν λέμε Ελλάδα, είναι χίλια πράγματα. Εγώ προσπαθώ να απομονώνω  αυτά που αξίζουν και να τα ανυψώνω. Βεβαίως να τα ανυψώνω. Από αυτή την άποψη, τελικά, ίσως είμαι αισιόδοξος.

Η ποίηση κινδυνεύει;
Κάποτε αναρωτιόντουσαν πολλοί γιατί η Ελλάδα εξακολουθεί να έχει ποίηση; Ο Γκάτσος έλεγε: “Γιατί είναι υποανάπτυκτη”. Μέσα σ΄ αυτό το χωρατατζήδικο υπάρχει μία αλήθεια. Δε μας είχε φάει τότε ακόμη η τεχνολογία. Τώρα είναι αλλιώς. Τι θα γίνει στο μέλλον, δεν ξέρω. Ο Σεφέρης είχε πει πως ο άνθρωπος δε μπορεί να αποφύγει την τέχνη. Λοιπόν, αν δεν κάνει καλή, θα κάνει κακή. Κι εδώ ελπίζω να αντιδράσουμε και να αποφύγουμε το κακό.

Ελπίζετε δηλαδή;
Ναι ελπίζω! Και μάλιστα ελπίζω στους νέους. Ένα μεγάλο μέρος της αλήθειας που με αντιπροσωπεύει είναι ακριβώς αυτή η επαφή που έχω και διατηρώ με τους νέους. Για το όνομα του Θεού, δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να είμαστε μακριά από αυτούς. Οι μεγάλοι δεν είναι αλάνθαστοι.  Πιστεύω στους νέους γιατί πιστεύω στη ζωή και η ζωή δε μπορεί να πάει πίσω.

Άρα υπάρχει αύριο;
Όπως έχω γράψει, θα γυρίσει αλλού τις χαρακιές της παλάμης η Μοίρα. Σαν κλειδούχος. Μια στιγμή θα συγκατατεθεί ο καιρός. Πως αλλιώς; Αφού αγαπιούνται οι άνθρωποι.

Καληνύχτα κύριε ποιητή. Θα ξανασυναντηθούμε;
Αιέν ο κόσμος ο μικρός. Ο μέγας.

Πηγές
Εργογραφία Οδυσσέα Ελύτη: Μονόγραμμα
Εργογραφία Οδυσσέα Ελύτη: Ο μικρός Ναυτίλος
Εργογραφία Οδυσσέα Ελύτη: Το Άξιον Εστί
Εφημερίδα Τα Νέα, άρθρο του Γ. Πηλιχού,  19/10/1979
Εφημερίδα Τα Νέα, άρθρο του Γ. Λιάνη,  20/10/1979
Οδυσσέας Ελύτης: Συνέντευξη στην εφημερίδα “Το Βήμα της Κυριακής”,  Ανδρέας Δεληγιάννης, 21/10/1979
Οδυσσέας Ελύτης: Συνέντευξη στην εφημερίδα “Τα Νέα”,  Μικέλα Χαρτουλάρη, 3/11/1990


Σημείωση: Κανείς ασφαλώς δε μπορεί να υποκαταστήσει έναν πραγματικό διάλογο με έναν πλασματικό. Ωστόσο, οι υποθετικές ερωτήσεις πηγάζουν από πραγματικές απαντήσεις του Ελύτη ή αποσπάσματα από το έργο του, γι΄ αυτό και θεωρώ πως αναδεικνύουν χωρίς να θίγουν ή να διαστρεβλώνουν την προσωπικότητα, το ύφος και το ήθος του σπουδαίου Έλληνα λογοτέχνη. Οι πηγές των πρωτότυπων κειμένων από τις οποίες ελήφθησαν τα αποσπάσματα αναφέρονται ρητά στο τέλος του κειμένου. Δ.Π.

 

 

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Με την πρώτη σταγόνα της βροχής σκοτώθηκε το καλοκαίρι.
Οδυσσέας Ελύτης

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

23/5/1942 Πέθανε ο συνθέτης Παναγιώτης Τούντας
23/5/1943 Γεννήθηκε στην Αθήνα η τραγουδίστρια Βίκυ Μοσχολιού

ΤΥΧΑΙΑ TAGS