101 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
13.11.2018
Ορφέας | Main Feed

Οι δίσκοι που αγαπήσαμε

Τάσος Π. Καραντής

Ύμνοι αγγέλωνΥπάρχει μια ιστορία πίσω από τους “Ύμνους αγγέλων…”. Πριν από 15 χρόνια ο Σταύρος Κουγιουμτζής είχε μελοποιήσει ένα κομμάτι από τον Ψαλμό “Κύριε εκέκραξα”. Το είχε ξεχάσει σε ένα συρτάρι. Το 1992 ο Δήμος Θεσσαλονίκης τον προσκάλεσε για μια συναυλία στα Δημήτρια. Κάλεσε τον Γιώργο Νταλάρα να τραγουδήσει και έτσι θυμήθηκε εκείνο το ξεχασμένο κομμάτι. Εντυπωσίασε. Όταν ο Νταλάρας έκανε την παράσταση “… και με φως και με θάνατον ακαταπαύστως” στο Μέγαρο Μουσικής, το συμπεριέλαβε στο πρόγραμμά του. Έκανε ξανά εντύπωση. Ο “Γιώργος με προέτρεψε να συνεχίσω και με άλλες μελοποιήσεις. Από τη στιγμή που ξεκίνησα, μέσα σε 15 ημέρες τα είχα τελειώσει όλα. Μετά, όμως, μου πήραν πολύ χρόνο να τα φορμάρω. Ήταν εξοντωτική προσπάθεια.”

Σταύρος Κουγιουμτζής - Γιώργος ΝταλάραςΑυτά σημείωνε η Άννα Βλαβιανού («ΤΟ ΒΗΜΑ», 8-6-1997), με αφορμή τις συναυλίες που έδωσε ο Σταύρος Κουγιουμτζής (1932-2005) στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών (12-15/6/1997), όπου με τον τίτλο «Ύμνοι Αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων» και ερμηνευτή τον Γιώργο Νταλάρα παρουσίασε την καινούρια του δουλειά, μελοποιώντας γνωστούς βυζαντινούς ύμνους. Και πράγματι, μέσα από τις ιδιαίτερες αυτές παραστάσεις φάνηκε τόσο η λαϊκή προσέγγιση των ύμνων αυτών από τον Κουγιουμτζή, όσο κι η σχέση των μελωδιών του με τη φωνή του Νταλάρα. Όπως χαρακτηριστικά έγραψε η Χάρη Ποντίδα(«ΤΑ ΝΕΑ», 14-6-1997) : «…Γιατί προχτές το βράδυ φάνηκε – ίσως περισσότερο από ποτέ – η σχέση της φωνής του(Νταλάρα) με το έργο του συνθέτη. Μια φωνή που αναδεικνύει τη μελαγχολία των ύμνων, τη λαϊκή τους πλευρά, που τους δίνει βυζαντινό “χρώμα” εκεί που χρειάζεται, που τους απογειώνει άλλες φορές, έχοντας μοναδική άνεση και πλαστικότητα.

Οι «Ύμνοι αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων», χαρακτηρίστηκαν ως το έργο ψυχής του Σταύρου Κουγιουμτζή κι έτσι, ένα χρόνο μετά την πρώτη ολοκληρωμένη παρουσίασή τους, κι ακριβώς πριν 10 χρόνια από σήμερα, κυκλοφόρησαν, σε ζωντανή ηχογράφηση από το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, τον Απρίλη του 1998, σε μια παραγωγή της MINOS - EMI σε συνεργασία με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.

Στο καλαίσθητο ένθετο της έκδοσης (στο οποίο εμπεριέχονται οι στίχοι των ύμνων και των ψαλμών, τα ονόματα όλων των συντελεστών και φωτογραφικό υλικό), υπάρχουν κείμενα των: Σταύρου Κουγιουμτζή, Γιώργου Νταλάρα, Ντίνου Χριστιανόπουλου, Βασίλη Αγγελικόπουλου και Χρυσόστομου Σταμούλη(Λέκτορα Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ). Πρόκειται για καταθέσεις ψυχής, κι έτσι, μια μικρή σταχυολόγησή τους, μας φωτίζει αποκαλυπτικά το όλο έργο.

Σταύρος Κουγιουμτζής: …Καθώς με πνίγει το κενό της εξέλιξης, η απόγνωση της τηλεόρασης και ο εφιάλτης των αυτοκινήτων, νοστάλγησα να προσφέρω πάλι λίγα λουλούδια για το στόλισμα του Επιταφίου, βγαλμένα μέσα από την ψυχή μου» και «Τέλος,(ευχαριστώ) τον Γιώργο Νταλάρα για την προσήλωση και την αγάπη του και ιδιαίτερα για την ερμηνεία του που ήταν ό,τι καλύτερο μπορούσα να περιμένω.
Γιώργος Νταλάρας: Οι σπάνιες μουσικές του (Σταύρου Κουγιουμτζή) αναβλύζουν από την ψυχή του, καλύπτοντας εσωτερικά ερωτήματα και αγωνίες μιας ακριβής ζωής.

Ντίνος Χριστιανόπουλος: Ως προς τη μουσική (των “Ύμνων αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων”), μπορούμε να διακρίνουμε τρία επίπεδα : το βυζαντινό μέλος που αποδίδεται άλλοτε πιστά κι άλλοτε ελεύθερα, το ήθος της ενορχήστρωσης που αξιοποιεί τα βυζαντινά στοιχεία και, τέλος, τη μελωδική γραμμή του ίδιου του Κουγιουμτζή που συνδέει το παλιό με το νέο του έργο.

Βασίλης Αγγελικόπουλος: Γράφτηκε (οι “Ύμνοι αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων”) ειδικά για τη φωνή του βασικού του ερμηνευτή του, του Γιώργου Νταλάρα, όπως δηλώνει ο ίδιος ο συνθέτης, αλλά όπως μπορεί και μόνος του να διαπιστώσει ο ακροατής του έργου» και «Η σχέση τους (Κουγιουμτζή – Νταλάρα) υπήρξε αγαπητική … Μέσα μας ο Κουγιουμτζής κι ο Νταλάρας είναι ταυτισμένοι γιατί μαζί δημιούργησαν το ξεχωριστό εκείνο τραγούδι που ακολούθως αποτέλεσε την ταυτότητά τους. Χρυσόστομος Α. Σταμούλης: Η δυναμική του έργου είναι τέτοια, που θα μπορούσε να υποστηρίξει με έμφαση κανείς ότι οι “ύμνοι αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων” αποτελούν το καλύτερο καρπό ενός, ωρίμου βιωματικού και απόλυτα εμπνευσμένου συνθέτη.

 

ΟΙ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΟΥ ΔΙΣΚΟΥ
Δίσκος : Ύμνοι αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων
Εκκλησιαστικοί ύμνοι και ψαλμοί μελοποιημένοι από τον συνθέτη

Συνθέτης : Σταύρος Κουγιουμτζής
Ερμηνευτής : Γιώργος Νταλάρας
Συμμετέχουν: Αιμιλία Κουγιουμτζή,
ΚΑΜΕΡΑΤΑ – Ορχήστρα Φίλων της Μουσικής (υπό τη διεύθυνση του Αλέξανδρου Μυράτ),
Χορωδία FONS MUSICALIS (υπό τη διεύθυνση του Κωστή Κωνσταντάρα)

Διαβάζει αποσπάσματα του ευαγγελίου : ο Δημήτρης Καταλειφός
Ενορχηστρώσεις: Σταύρος Κουγιουμτζής – Κώστας Γανωσέλης

Συμμετέχουν οι μουσικοί:
Φίλιππος Τσεμπερούλης (κλαρίνο, πίκολο φλάουτο, φλάουτο)
Νίκος Τάτσης (λαούτο)
Θανάσης Στεργίου (κανονάκι)
Πέτρος Κούρτης (κρουστά)
Έκδοση cd: Απρίλης 1998(κυκλοφορεί και σε remaster)
Επιμέλεια παραγωγής: Γιώργος Μακράκης
Εταιρεία: MINOS – EMI / ΜΕΓΑΡΟ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ

ΟΙ ΥΜΝΟΙ ΤΟΥ ΔΙΣΚΟΥ
1) ΕΙΣΑΓΩΓΗ – Απαγγέλει ο Δημήτρης Καταλειφός
2) ΘΕΟΣ ΚΥΡΙΟΣ – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία
3) ΚΥΡΙΕ, ΕΚΕΚΡΑΞΑ ΠΡΟΣ ΣΕ – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία
4) ΤΟΝ ΝΥΜΦΩΝΑ ΣΟΥ ΒΛΕΠΩ – Αιμιλία Κουγιουμτζή, Χορωδία
5) ΜΕΓΑΛΥΝΕΙ Η ΨΥΧΗ ΜΟΥ ΤΟΝ ΚΥΡΙΟ – Γιώργος Νταλάρας,
Αιμιλία Κουγιουμτζή, Χορωδία
6) ΚΥΡΙΕ, ΚΑΤΑΦΥΓΗ – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία,
Απαγγέλει ο Δημήτρης Καταλειφός
7) ΚΥΡΙΕ ΤΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία
8) ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ – Αιμιλία Κουγιουμτζή – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία
9) ΙΔΟΥ Ο ΝΥΜΦΙΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ – Γιώργος Νταλάρας,
Αιμιλία Κουγιουμτζή, Χορωδία
10) ΕΞΕΔΥΣΑΝ ΜΕ ΤΑ ΙΜΑΤΙΑ ΜΟΥ – Γιώργος Νταλάρας, Χορωδία
11) ΣΗΜΕΡΟΝ ΚΡΕΜΑΤΑΙ ΕΠΙ ΞΥΛΟΥ – Γιώργος Νταλάρας,
Αιμιλία Κουγιουμτζή, Χορωδία – Απαγγέλει ο Δημήτρης Καταλειφός
12) ΔΙΕΜΕΡΙΣΑΝΤΟ ΤΑ ΙΜΑΤΙΑ ΜΟΥ – Γιώργος Νταλάρας
ΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΙΝ ΣΟΥ, ΧΡΙΣΤΕ ΣΩΤΗΡ – Γιώργος Νταλάρας,
Αιμιλία Κουγιουμτζή – Χορωδία
13) ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ – Γιώργος Νταλάρας - Χορωδία

Ανάλογη ήταν κι υποδοχή από την κριτική αυτού του ώριμου, αλλά και καινοτόμου, έργου του σεμνού αυτού δημιουργού που, κυριολεκτικά, αποτελεί μια σύνθεση της βυζαντινής μας παράδοσης με το λαϊκό μας τραγούδι μέσα από τη μοναδική φωνή του Γιώργου Νταλάρα. Έγραψε τότε(«ΤΑ ΝΕΑ», 2-5-1998) ο, αείμνηστος, Πάνος Γεραμάνης(1945-2005) : «Τα τροπάρια που διάλεξε(ο Κουγιουμτζής) και συγκρότησε ως ενιαίο μουσικό έργο, στο οποίο οι μελωδίες του συνθέτη συνδέουν το παλιό με το νέο, πάνω πάντα στις βυζαντινές ρίζες. Πρόκειται – κατά την άποψή μας – για ένα έργο που συγκινεί όχι μόνο θρησκευτικά αλλά περισσότερο μουσικά, σαν τέχνη, με την σφραγίδα του ορατόριου, αφού τα κύρια μέρη του αποτελούνται από ερμηνείες με λαϊκούς τραγουδιστές, χορωδία, ορχήστρα και απαγγελίες» και για τον Γιώργο Νταλάρα ανέφερε : «Η παρουσία του Νταλάρα, στις πιο ώριμες στιγμές του, ίσως δίνει μια μεγαλοπρέπεια στους εκκλησιαστικούς ύμνους και ψαλμούς που μελοποίησε ο Κουγιουμτζής».

Σταύρος Κουγιουμτζής - Γιώργος Νταλάρας

Δεν είναι εξάλλου τυχαίο και πρέπει να επισημανθεί, ότι ο ίδιος ο Νταλάρας – συμμετέχοντας, μαζί με το Μάνο Ελευθερίου, στην ραδιοφωνική εκπομπή του Πάνου Γεραμάνη («Λαϊκοί βάρδοι», Β΄ Πρόγραμμα, 25-3-2005), την αφιερωμένη στο Σταύρο Κουγιουμτζή λόγω του πρόσφατου τότε θανάτου του (12/3/2005) - δήλωσε ότι τρία (3) τραγούδια από τους «Ύμνους αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων» («ΚΥΡΙΕ, ΚΑΤΑΦΥΓΗ», «ΙΔΟΥ Ο ΝΥΜΦΙΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ» & «ΣΗΜΕΡΟΝ ΚΡΕΜΑΤΑΙ ΕΠΙ ΞΥΛΟΥ») είναι τα ωραιότερα πράγματα που έχει τραγουδήσει και, πως, αυτός είναι ο ερμηνευτικός τρόπος που θέλει να λέει τα τραγούδια του Κουγιουμτζή.
Ολοκληρώνοντας αυτή τη μικρή αναφορά μας στους «Ύμνους αγγέλων σε ρυθμούς ανθρώπων», θα συμπεραίναμε ότι ο Σταύρος Κουγιουμτζής καταφέρνει κι αποτυπώνει το “Πάσχα των Ελλήνων”, μεταφέροντας στ’ αυτιά μας την “ψυχή” του και τον “ήχο” του, κατευθείαν μέσα από τις λαϊκές γειτονιές μας και με εκφραστή την πιο αντιπροσωπευτική νεοελληνική φωνή, αυτή του Γιώργου Νταλάρα.
Οι φωτογραφίες του Σταύρου Κουγιουμτζή και του Γιώργου Νταλάρα έχουν παρθεί από το βιβλίο του Σταύρου Κουγιουμτζή Χρόνια σαν βροχή, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΙΑΝΟΣ.
Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Άσκησα την όραση για μακριά κι έχασα τα κοντινά μου.
Κατερίνα Γώγου

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

14/11/1949 Γεννήθηκε ο τραγουδοποιός Βαγγέλης Γερμανός
14/11/1952 Γεννήθηκε στην Αθήνα η τραγουδίστρια Δήμητρα Γαλάνη
14/11/1989 Ο Μάνος Χατζιδάκις ίδρυσε την Ορχήστρα των Χρωμάτων