125 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
18.11.2017
Ορφέας | Main Feed
Τάσος Π. Καραντής

Φανταστείτε μια γιαγιά να μεγαλώνει ένα μικρό παιδί με νανουρίσματα, παραμύθια και ξεναγήσεις στο νυχτερινό ουρανό, μέσα από αφηγήσεις για τ’ άστρα! Κάπως έτσι, μπήκε η ποίηση στη ζωή του Δημήτρη Λέντζου, συνυφασμένη με τα παιδικά του χρόνια - στις Μηλιές της Ηλείας – αφού, από πολύ νωρίς, έγραψε τους πρώτους δεκαπεντασύλλαβους στίχους του, όταν πήγαινε στην τρίτη δημοτικού! Από τότε, μέχρι και σήμερα, ο Δημήτρης Λέντζος – αν κι έμπορος στο επάγγελμα – δηλώνει κι είναι ποιητής. Αυτή είναι η ιδιότητά του με την οποία υπάρχει, επικοινωνεί και, φυσικά, δημιουργεί. Κι αυτόν τον δρόμο ακολουθεί όλα αυτά τα χρόνια με συνέπεια κι αξιοπρέπεια.
Την τελευταία σχεδόν 15ετία μας αφηγείται και τραγουδιστά, αφού στίχους του έχουν μελοποιήσει εκλεκτοί συνθέτες και τους έχουν τραγουδήσει σημαντικές, αλλά κι ελπιδοφόρες φωνές. Εννιά δισκογραφικές δουλειές του - είτε ολοκληρωμένοι κύκλοι τραγουδιών είτε συμμετοχές του - έχουν κυκλοφορήσει ως σήμερα, σε μουσική του Μιχάλη Τερζή, του Χρήστου Λεοντή και του Νεοκλή Νεοφυτίδη. Τα τραγούδια του τα έχουν τραγουδήσει μεγάλοι Έλληνες ερμηνευτές, όπως ο Δημήτρης Μητροπάνος κι ο Μανώλης Μητσιάς, καθώς κι άλλοι, αρκετά γνωστοί καλλιτέχνες, όπως ο Παντελής Θαλασσινός, ο Νίκος Δημητράτος, η Μαρία Σουλτάτου, η Σοφία Παπάζογλου κ.ά.

Με αφορμή την κυκλοφορία του νέου κύκλου τραγουδιών του, σε μουσική του Νεοκλή Νεοφυτίδη(«Φαγιούμ», ΜΕΤΡΟΝΟΜΟΣ 2009) σκεφτήκαμε να σκιαγραφήσουμε το στιχουργικό κι όχι μόνο προφίλ του, μέσα από μια συνέντευξη – πορτρέτο, ώστε να γνωρίσουμε αυτήν την ξεχωριστή πένα του ελληνικού τραγουδιού, που, όπως το γράφει κι ο ίδιος σ’ ένα στίχο του, είναι «εντός του συνόλου /μια μικρή επαρχία».

Πότε ξεκινάει η σχέση σου με την ποίηση;
Δ.Λ.: Ξεκινάει από πολλή μικρή ηλικία. Θα έλεγα ότι μεγάλωσα με την ποίηση, στην οποία με μύησε η γιαγιά μου. Ήταν μια γυναίκα που κάπνιζε, πονεμένη, αφού έχασε την κόρη της στο αντάρτικο και βρήκε το παιδί της ανάπηρο απ’ το αντάρτικο. Έφτιαχνε μόνη της νανουρίσματα, μου έλεγε παραμύθια και με ξυπνούσε τη νύχτα να μου δείξει τα αστέρια , που τους έδινε δικά της ονόματα και μου έλεγε ιστορίες γι’ αυτά. Έχω μεγάλη ευγνωμοσύνη στη γιαγιά μου, που μου ’μαθε τι είναι ποίηση και τι είναι παραμυθία.

Σε ποια ηλικία έγραψες τους πρώτους στίχους σου;
Δ.Λ.: Νομίζω στην τρίτη δημοτικού και τους έγραψα με ομοιοκαταληξία. Πάντα ο δεκαπεντασύλλαβος με κυριεύει, αν κι έχω γράψει τα δύο πρώτα μου ποιητικά βιβλία με ελεύθερο στίχο, δεν είμαι της ελεύθερης ποίησης. Μ’ αρέσει η ομοιοκαταληξία και το μέτρο, αλλά δεν μ’ αρέσει η φόρμα.

Χρηστος Λεοντής, Δημήτρης ΛέντζοςΠοιοι είναι οι αγαπημένοι σου στιχουργοί;
Δ.Λ.: Πρώτα – πρώτα ο Λευτέρης Παπαδόπουλος που τον θεωρώ πολύ σημαντικό ποιητή. Μετά, ο Μάνος Ελευθερίου κι ο Μιχάλης Μπουρμπούλης, τους οποίους τους σέβομαι. Δεν δήλωσαν ποτέ ποιητές, αλλά είναι πολύ μεγάλοι ποιητές στη στιχουργία τους. Επίσης, ο Γιώργος Χρονάς. Από τη νεότερη γενιά, ο Παρασκευάς Καρασούλος, ο Φοίβος Δεληβοριάς κι ο Γιάννης Τσατσόπουλος.

Κι από ποιητές;
Δ.Λ.: Είμαι, καταρχήν, καβαφικός, είμαι ριτσικός κι είμαι και σολωμικός. Έχω, δηλαδή, όλες τις αρρώστιες της ελληνικής ποίησης. Είναι μεγάλη ευτυχία για το ελληνικό τραγούδι, που τόσο μεγάλοι ποιητές κατόρθωσαν να μπουν στα καφενεία και στα σπίτια. Σέβομαι πάρα πολύ όλους τους μεγάλους συνθέτες μας που τόλμησαν, στην εποχή τους, να κάνουν έργο τους την ποίηση των σπουδαίων ποιητών μας.

Διαχωρίζεις την ιδιότητα του στιχουργού απ’ αυτή του ποιητή ή θεωρείς τη στιχουργία ένα είδος έμμετρης ποίησης;
Δ.Λ.: Ποτέ! Αυτό το λένε εκείνοι που δεν μπορούνε να γράψουν τραγούδια! Είναι η άποψη των ανθρώπων που δεν γράφουν τραγούδια. Εγώ θεωρώ το τραγούδι πρωταρχικό στοιχείο στην ποίηση, για μένα ένα μεγάλο ποίημα, που μ’ αρέσει, είναι το δημοτικό “Ποιος να ’ναι εκείνος που ’ναι ‘κει πέρα / Λιούλιε καημένε Λιούλιε”. Είναι ένα τεράστιο, για μένα, ποίημα, που τα ’χει πει όλα σε δυο κουβέντες, ούτε θα τ’ αλλάξω ποτέ για κανένα άλλο ποίημα του κόσμου. Πιστεύω πολύ στη λαϊκή και δημοτική ποίηση.

Είσαι και συγγραφέας πεζών κειμένων. Πρόσφατα κυκλοφόρησε ένα βιβλίο σου με διηγήματα(«Η μεγάλη διαδήλωση του ενός», εκδ. ΜΕΤΡΟΝΟΜΟΣ, Αθήνα 2008). Που συναντιέται η πεζογραφική με την στιχουργική γραφή;
Δ.Λ.: Στην αφήγηση, μ’ αρέσει πολύ να αφηγούμαι και να λέω τα πράγματα όπως τα έχω ακούσει. Μια φορά μ’ είχε πάρει τηλέφωνο ο μακαρίτης ο Ρίτσος και μου είπε “τι ωραίο ποίημα είναι αυτό ρε Δημήτρη που ‘χεις γράψει, δεν μου το διαβάζεις;”. Ξεκίνησα, αλλά με διέκοψε, λέγοντάς μου “όταν διαβάζεις ποίημα θα παίρνεις το ύφος τετρακοσίων καρδιναλίων, θα στο διαβάσω εγώ!”. Κι, επειδή το θυμάμαι το στιχάκι, έλεγε : “Αχ βρε Αύγουστε / που να ’βρω ένα φεγγάρι/ ένα μισό, ένα τέταρτο/ μια φέτα από κυδώνι”.

Η είσοδός σου στη δισκογραφία έγινε στα τέλη της δεκαετίας του ’90. Ήταν εξαρχής αυτός ο στόχος σου, ή προέκυψε η “καλή συγκυρία”;
Δ.Λ.: Δε ζω απ’ αυτό, δεν μ’ ενδιαφέρει. Θα μπορούσα να ανεβώ σ’ ένα τραπέζι και να απαγγείλω ένα ποίημα. Το τολμώ. Δεν ντρέπομαι ποτέ. Έχω εκτεθεί σε υποψηφιότητα πολιτικού κόμματος, το 1990 με το Συνασπισμό, κι έχω ανέβει στο τραπέζι. Τα ’χω κάνει αυτά τα πράγματα και δεν ντρέπομαι. Στο εμπόριο κάνω πολύ χειρότερα, ανεβαίνω απάνω στον πάγκο που πουλάω στο μαγαζί μου. Έτσι τα βλέπω εγώ τα ποιήματα.

Δημήτρης Λέντζος, Νεοκλής ΝεοφυτίδηςΕκτός από τον πρόσφατο δίσκο σου με το Νεοκλή Νεοφυτίδη, όλες τις άλλες δουλειές τις έχεις κάνει με δυο συνθέτες, τις περισσότερες με το Μιχάλη Τερζή, αλλά κι έναν ολόκληρο δίσκο («Έρωτας Αρχάγγελος») με το Χρήστο Λεοντή. Ποια είναι η “χημεία” που σας ενώνει καλλιτεχνικά;
Δ.Λ.: Ο Μιχάλης Τερζής είναι ωραίος άνθρωπος, τον θεωρώ δυναμική παρουσία στο τραγούδι, αλλά κι “αδικημένη ιστορία”, γιατί έπεσε στην περίοδο της μεγάλης καταστροφής των συνθετών και των δημιουργών, που έρχεται μετά απ’ το Θεοδωράκη, το Χατζιδάκι, το Μούτση, το Λοίζο, τον Μαρκόπουλο, το Ξαρχάκο. Πλήρωσε, δηλαδή, την ήττα της γενιάς του, όπου, ενώ ήταν άνθρωποι με σπουδαίο έργο, δεν τους αγόρασε κανείς. Κι όμως, όλοι αυτοί έχουν αξία, είναι χρυσός!
Ο Χρήστος Λεοντής είναι αγαπημένος φίλος και πατέρας μου! Με δασκάλεψε σ’ όλη αυτήν την ουσία και τη σοφία της ποίησης και της μουσικής και του χρωστάω πάρα πολλά
.

Έχεις εκδώσει δυο ποιητικές συλλογές («Η θεία λειτουργία της Ηλιανής» (1986) και «Ηλιανή Εβδομάδα» (1987)). Ποια είναι αυτή η διαφορετική εικόνα του Δημήτρη Λέντζου που αποτυπώνεται, όχι σε δίσκο, αλλά σε βιβλίο;
Δ.Λ.: Μου ξύνεις πληγές. Εγώ είμαι ποιητής. Δεν θέλω να είμαι ούτε στιχουργός, ούτε συγγραφέας, δεν μ’ ενδιαφέρουν αυτοί οι τίτλοι. Εγώ είμαι φύσει ποιητής. Όλα μου τα συρτάρια είναι γεμάτα ποιήματα. Αλλά, έχω, ως κατάρα κι ευχή, την προτροπή του Ρίτσου, να μπορέσω να ζήσω με κάτι άλλο. Το έκανα, αλλά, αν αυτό είναι θετικό ή αρνητικό, θα το κρίνει η ζωή. Γιατί, θα ήθελα να ήμουν σαν το Βιζυηνό, να τρελαθώ και να πάω στο διάολο, στο πουθενά.

Η καινούρια σου δουλειά σε μουσική του Νεοκλή Νεοφυτίδη λέγεται «Φαγιούμ». Ποιος είναι, θεματολογικά – στιχουργικά, ο κοινός παρονομαστής αυτού του κύκλου τραγουδιών και πως προέκυψε η συνεργασία με το νεαρό συνθέτη που τα μελοποίησε;
Δ.Λ.: Ο έρωτας κι ο θάνατος. Αυτές οι δυο είναι οι θεματικές μου λέξεις, νομίζω, ότι κι όλος ο πολιτισμός ο δικός μας στηρίζεται εκεί. Το Νεοκλή μου τον σύστησε ο Χρήστος Λεοντής. Εγώ κατέθεσα την ψυχή μου κι ο στόχος μου ήταν να γράψω καλά τραγούδια, όπως τα εννοώ εγώ και να τα καταλαβαίνουν όλοι. Το “Φαγιούμ” αυτό είναι, ο έρωτας κι ο θάνατος μαζί στο ίδιο πρόσωπο.

Να μιλήσουμε και για την ενεργή συμμετοχή σου στην ΕΜΣΕ …
Δ.Λ.: Δεν γουστάρω, επειδή ζω στο εμπόριο, να εκμεταλλεύεται κανένας τίποτα από μένα. Δεν γουστάρω νταβατζήδες! Έχω αποσύρει τη συμμετοχή μου στην ΑΕΠΙ γιατί δεν θέλω να πάρω τίποτα μισό, τους τα χαρίζω όλα, γιατί ζω από μια άλλη “ιστορία”. Εγώ, μπορεί να είμαι παρεμπιπτόντως έμπορας, μια και δηλώνω ποιητής, μ’ ότι σημαίνει αυτό, αλλά την αξιοπρέπεια μου δεν θα την πουλήσω σε κανένα κερατά! Εμένα με δίδαξε ο Ρίτσος κι ο Λεοντής με μία λέξη μονάχα : “Μόνο για την αξιοπρέπεια”. Αυτήν, δεν την πουλάω σε κανένα πούστη!

Αν και το «Φαγιούμ» είναι πρόσφατο. Σχεδιάζεις από τώρα κάποια επόμενη ολοκληρωμένη δουλειά σου;
Δ.Λ.: Πολλές ετοιμάζω! Μου ζητάνε τραγούδια, αλλά επειδή είμαι πολύ δύσκολος άνθρωπος, δίνω μόνο σ’ αυτούς που γουστάρω. Ετοιμάζω μια ολοκληρωμένη σειρά τραγουδιών με το Μιχάλη Τερζή, την καλύτερή μας, την χρώσταγα μια δουλειά στο Μιχάλη. Λαϊκή δουλειά θα είναι με ωραία τραγούδια. Θα τραγουδήσουν ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, ο Παντελής Θεοχαρίδης κ.ά. Είμαι σε στιχουργική φόρμα αυτήν την περίοδο και γράφω τα πιο αιρετικά πράγματα στη ζωή μου. Θέλεις να κλείσουμε τη συνέντευξη μ’ ένα στιχάκι;

Ναι!
Δ.Λ.:«Χίλια τα έργα της καρδιάς και του μυαλού κανένα κι απ’ τις αγάπες μιας βραδιάς διάλεξα εσένα.»

ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑ ΔΗΜΗΤΡΗ ΛΕΝΤΖΟΥ
1997 «ΣΤΟΝ ΗΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΑΝΕΜΟ ΤΑΞΙΔΙ ΘΑ ΣΕ ΠΑΩ» (δύο τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή με ερμηνευτή τον Τάκη Κωνσταντακόπουλο)
1997 «ΔΟΝ ΚΙΧΩΤΗΣ» (τέσσερα τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή με ερμηνευτές τη Μαρία Σουλτάτου και τον συνθέτη)
2000 «Η ΩΔΗ ΤΩΝ ΟΔΩΝ» (οχτώ τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή, με τη Μαρία Σουλτάτου, τον Κώστα Μάντζιο, τη Λένα Αλκαίου και τον Παντελή Θεοχαρίδη)
2002 «ΠΑΡΑΒΑΣΙΣ» (εννέα τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή με τη Μαρία Σουλτάτου και τον Κώστα Μάντζιο)
2003 «ΜΕΘΥΣΜΕΝΟ ΑΛΟΓΟ» (πέντε τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή με τον Γιώργο Μπαγιώκη)
2005 «ΤΟ ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΜΟΥ» (πέντε τραγούδια σε μουσική του Μιχάλη Τερζή με τη Μαρία Σουλτάτου)
2007 «ΕΡΩΤΑΣ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΣ» (δεκαπέντε τραγούδια σε μουσική του Χρήστου Λεοντή με το Δημήτρη Μητροπάνο, το Νίκο Δημητράτο, τον Παντελή Θαλασσινό, το Δώρο Δημοσθένους, τη Μαρία Σουλτάτου και την Ιωάννα Φόρτη)
2008 «ΣΤΗ ΔΙΑΠΑΣΩΝ» (νέα εκτέλεση του τραγουδιού «Έρωτας Αρχάγγελος», σε μουσική Χρήστου Λεοντή, από το Δημήτρη Μητροπάνο – χρυσός δίσκος, 15.000)
2009 «ΦΑΓΙΟΥΜ» (δώδεκα τραγούδια σε μουσική του Νεοκλή Νεοφυτίδη με το Μανώλη Μητσιά, τη Σοφία Παπάζογλου, το Δώρο Δημοσθένους, το Μανώλη Πασχαλίδη και τον ίδιο το συνθέτη)

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Που να σε ταξιδέψω, γυαλιά και λαμαρίνες, γεμίσανε τα χρόνια, με εκτελεσμένους μήνες.
Κώστας Τριπολίτης

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

18/11/1985 Πέθανε ο συνθέτης και τραγουδιστής του ρεμπέτικου Δημήτρης Γκόγκος ή Μπαγιαντέρας
19/11/1944 Γεννήθηκε στη Λευκάδα η μέτζο-σοπράνο Αγνή Μπάλτσα
19/11/1959 Γεννήθηκε ο συνθέτης Νίκος Ζούδιαρης

ΤΥΧΑΙΑ TAGS