131 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
26.05.2019
Ορφέας | Main Feed
Κείμενο: Θανάσης Γιώγλου

Θανάσης Πολυκανδριώτης

Συνεντεύξεις

Ορφέας

Ένας εξαιρετικός λαικός συνθέτης και δεξιοτέχνης του μπουζουκιού, με πολλές και μεγάλες διαχρονικές επιτυχίες, ένας άνθρωπος που συνεργάστηκε με τα «μεγαθήρια» του λαικού μας τραγουδιού, ο Θανάσης Πολυκανδριώτης, μιλά στον «Ορφέα».
Θ.Γ.: Θανάση γεννήθηκες μέσα σε μια μουσική οικογένεια. Ο πατέρας σου είναι ο γνωστός λαϊκός συνθέτης, μπουζουξής ή μπουζουκίστας, όπως λες εσύ και τραγουδιστής Θόδωρος Πολυκανδριώτης, ενώ, αν δεν απατώμαι και τα αδέρφια σου ασχολήθηκαν με το μπουζούκι. Μίλησε μας για τα παιδικά σου χρόνια, τα πρώτα σου μουσικά ακούσματα και τις πρώτες σου επιρροές …

polykandrioths_3.jpgΘ.Π.: Πράγματι από τον Θόδωρο Πολυκακανδριώτη βγήκαν πολλοί επόμενοι καλλιτέχνες, όπως τα αδέλφια μου Γιάννης και Σπύρος, ο Γιώργος Παχής, γιος της αδελφής μου, οι κόρες μου Μαρία και Βιβή και έπονται κι άλλοι. Τα παιδικά χρόνια ήταν δύσκολα αλλά και ευτυχισμένα. Φτωχικά αλλά και πλούσια σε αγάπη και μουσική. Θυμάμαι πολλούς από τους μεγάλους παίκτες (μπουζουκίστες) και συνθέτες και τραγουδιστές να παρελαύνουν από το σπίτι μου και κάποιους από αυτούς να τους προσφωνώ θείους. Θυμάμαι πολύ καλά τις πενιές του «Μπέμπη» (Δ.Στεργίου) ,τον μπαγλαμά του Παγιουμτζή, τη φωνή του Γαβαλά, της Λύδια, του Αγγελόπουλου. Αλλά εγώ επέμενα δυνατά, μέχρι λίγο πριν τα δεκαέξι, με μια κιθάρα στα χέρια που μου έμαθε ο αδελφός του πατερά μου Μιχάλης. Και το καλοκαίρι του `64 από ένα τυχαίο γεγονός βρίσκομαι για πρώτη φορά με το μπουζούκι σε ένα επαρχιακό κέντρο στον Πύργο της Ηλείας, να συνοδεύω τον Γιάννη Κατσιμίχα, μαζί με έναν εξαίρετο κλαρινίστα τον Δημήτρη Τζάρα. Μετά τον πατέρα μου πρότυπο μου ήταν ο Χιώτης, ο Ζαμπέτας και ο Μπέμπης.

Θ.Γ.: Το 1968 έγινε η είσοδός σου στη δισκογραφία με το τραγούδι «Ζηλεύω, ζηλεύω» με τον Πάνο Γαβαλά. Από τότε, ακολούθησαν δεκάδες συνεργασίες με μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα του λαϊκού μας τραγουδιού. Θα ήθελα να σταθούμε σε μερικές απ’αυτές , αρχής γενομένης της συνεργασίας σου με το Μάνο Χατζιδάκι στο «Σκληρό Απρίλη του ‘45», το 1974 και στην «Αθανασία» το 1976. Τι θυμάσαι από εκείνες τις ηχογραφήσεις;

Θ.Π.: Από το `65 άρχισα να γράφω δειλά δειλά, αφού δεν μου άρεσαν αυτά που άκουγα από μένα. Τα πρώτα μου τραγούδια τα έγραψα με παρότρυνση του πατέρα μου, αφού μου έδωσε και κάποιους στίχους από τους συνεργάτες του. Τα τραγούδησαν οι Ν. Γιουλάκης, Α. Αλιφραγκή, Στρ. Κύπριος, Π.Γαβαλάς κ.λ.π. και το `68 ήταν η πιο όμορφη στιγμή μου, αφού το «Ζηλεύω» ακούγονταν κάθε τρεις και λίγο στο ράδιο. Σε ηλικία 23 χρονών να χρίζεσαι μουσικός δισκογραφίας υπό τον Μάνο Χατζιδάκι είναι μεγάλη δουλειά. Ήμουν τυχερός, γιατί έτσι έβγαλα τον προσωπικό μου ήχο μέσα από την συνεργασία αυτή, πράγμα πολύ δύσκολο, αφού άλλοι αν το έχουν αυτό, περνούν πολλά χρόνια για να γίνει συνείδηση κάτι που αξίζει και μένει.

polykandrioths_4.jpgΘ.Γ.: Παράλληλα εκείνη την περίοδο παίζεις μπουζούκι, σχεδόν πάντα μαζί με το Χρήστο Νικολόπουλο, σε δεκάδες ηχογραφήσεις τραγουδιών και ολοκληρωμένων έργων των μεγάλων συνθετών, που έχουν μείνει στην ιστορία. Θα θυμίσω το «Ζειμπέκικο της Ευδοκίας» του Μάνου Λοίζου, το «Μη μου θυμώνεις μάτια μου» του Σταύρου Κουγιουμτζή, μ’ εκείνο το καταπληκτικό ταξίμι της εισαγωγής στην εκτέλεση με το Γιώργο Νταλάρα, στα «Τραγούδια μας» του Μάνου Λοίζου, επίσης με το Γιώργο Νταλάρα και σε εκατοντάδες άλλα μεγάλα τραγούδια. Θα ήθελα να μας πεις γι’αυτή την εποχή , κάποια στιγμιότυπα από το στούντιο αλλά και γι’ αυτούς τους μεγάλους συνθέτες όπως ο Κουγιουμτζής και ο Λοίζος, των οποίων το κενό σήμερα είναι τεράστιο και δυσαναπλήρωτο.

Θ.Π.: Πράγματι τα χρόνια εκείνα ήταν παραγωγικά από συνθέτες μεγάλους. Με τον φίλο μου τον Χρήστο ήμασταν μέρα νύχτα κοντά σε αυτούς και βάλαμε την ιδιαίτερη πενιά μας στα έργα τους, συμβάλλοντας έτσι και στην γνήσια λαϊκότητα των τραγουδιών αυτών. Είχα την τύχη να παίξω σε πρώτη εκτέλεση το «Ζεϊμπέκικο της Ευδοκίας» με τον περίφημο τζουρά του Μουφλουζέλη, τον «Σταυρό του Νότου» του Μικρούτσικου, τη «Ρεζέρβα» και τα «Τραπεζάκια έξω» του Σαββόπουλου, τη «Μικρά Ασία» και «Βυζαντινό Εσπερινό» του Καλδάρα αλλά και όλη σχεδόν την δισκογραφία του Κουγιουμτζή, ο οποίος δεν κατέβαινε από την Θεσσαλονίκη να ηχογραφήσει αν δεν ήμουν στην σύνθεση της ορχήστρας, του Λοίζου, του Πλέσσα, του Μαμαγκάκη, κ.λ.π.

polykandrioths_7.jpgΘ.Γ.: Το 1985 ηχογραφείς έξι τραγούδια με την Πόλυ Πάνου για τον προσωπικό της δίσκο «Τι να μας κάνει μια ζωή». Σε ένα απ’ αυτά , στο ζεϊμπέκικο «Πιο τρελή κι απ’ τους τρελούς» σε στίχους Β. Παπαδόπουλου, αν και δεν το γράφει στο εξώφυλλο του δίσκου , β’ φωνή κάνει ο Γιώργος Νταλάρας. Αυτή είναι η μόνη δισκογραφική συνεργασία σας αλλά και το μοναδικό ντουέτο του Νταλάρα με την μεγάλη λαϊκή τραγουδίστρια. Πως προέκυψε αυτό το ντουέτο και γιατί η δισκογραφική συνεργασία σας έμεινε μόνο εκεί;

Θ.Π.: Τότε ο Γιώργος, με τον όποιο μας συνδέει φιλία από το `66, όταν ήμασταν στις Τζιτζιφιές με τον Γαβαλά, έγραφε στο διπλανό στούντιο της Κολούμπια και πήγα να τον δω να του πω μια καλημέρα. Όταν με ρώτησε τι γράφεις και του είπα «Πόλυ Πάνου» το χάρηκε και μου λέει "θα έρθω να σας δω και να ακούσω". Πράγματι την ώρα που ήρθε τραγουδούσε η Πόλυ το συγκεκριμένο τραγούδι και του λέω "βρε Γιώργο αυτό έχει μια ωραία δεύτερη που μόλον θα κάνω εγώ, αλλά είναι ψηλά μου, δε την δοκιμάζεις εσύ;". Και έτσι το είπε και έμεινε. Τώρα γιατί δεν με τραγούδησε ξανά πιο ολοκληρωμένα δεν ξέρω, ίσως δεν ήρθε η κατάλληλη στιγμή ακόμα, αφού όλα έχουν την ώρα τους.

Θ.Γ.: Θα ήθελα να μας πεις ακόμα , για τη συνεργασία σου με δυο από τα «ιερά τέρατα» του λαϊκού τραγουδιού, το Στράτο Διονυσίου και το Στέλιο Καζαντζίδη. Ο Στράτος είπε αρκετά τραγούδια σου σε δίσκο , πολλά απ’ αυτά σε στίχους του Γιάννη Πάριου. Θα θυμίσω «Τα πήρες όλα» , «Και λέγε λέγε», «Τα βάσανά μου» και πολλά ακόμα. Ο Στέλιος τραγούδησε μόνο εννιά. Αλλά τι εννιά…Δεν ξέρω αν οφείλεται και στη φωνή του , αλλά έχω την εντύπωση πως του έδωσες κάποια απ’ τα καλύτερα τραγούδια σου. «Ζηλεύω τα πουλιά», «Αν ρωτάς να σου πω» , «Να μη με λένε Στέλιο», «Τα βιώματά μου», το τραγούδι του Χικμέτ «Ύμνος στη ζωή» και το μικρό αφιέρωμα στο Νικόλα Άσιμο με τίτλο «Ο φίλος μας»… Πως ήταν η συνεργασία μ’ αυτούς τους τραγουδιστές; Πως ήταν στο στούντιο;

polykandrioths_2.jpgΘ.Π.: Θα μπορούσα να μιλώ πολύ ώρα γι αυτούς. Ο Στράτος ήταν μάγκας, αυθεντικός, δε σε πούλαγε, ήταν ντόμπρος και πηγαίος τραγουδιστής. Συνεργαστήκαμε για πρώτη φορά το `65 στου Τζίμη του Χοντρού με τον Γαβαλά. Έμπαινε στο στούντιο και τα τραγουδούσε με μιας, ήταν γρήγορος. Θυμάμαι ότι το «Τα πηρές όλα» δεν ήθελε να το πει και μου λέει… «γράψτε μου κάνα ζειμπεκάκι ρε μάγκα». Όμως επέμενε πολύ ο Μάκης ο Μάτσας και έτσι τον έπεισε να το πει. Πολλά χρόνια καλός φίλος, με τραγούδησε πιο πολύ απ` όλους και αφήσαμε μεγάλες επιτυχίες στο κοινό.
Ο Στέλιος ήταν η ακρόπολη της Ελλάδας. Η μεγαλύτερη κατά γενική ομολογία φωνή που πέρασε από τον ελληνικό χώρο και όχι μόνο. Ο ήχος της φωνής του είναι βαθειά ριζωμένος στην ψυχή μας. Ήμουν τυχερός που με τραγούδησε και άτυχος που τα «Τραγούδια για τον Στέλιο» δεν πρόλαβε να τα πει αυτός, αλλά κατά πως φαίνεται θα αργήσουν πολύ να βρουν ερμηνευτή η ερμηνεύτρια. Όταν έγραψα τον «Ύμνο στη ζωή» του είχα πει από πριν, ότι θα το ενορχηστρώσω με ένα μπουζούκι και ομάδα κλασικών εγχόρδων. Πήγαινε στο στούντιο για εβδομάδες αλλά δεν μπορούσε να το πει. Απογοητεύτηκα στην αρχή αλλά ένα βράδυ στις τρεις η ώρα μου τηλεφωνεί ο κουμπάρος του ο Τζανιδάκης και μου λέει ότι τελικά το τραγούδησε. Περίμενα ξύπνιος μέχρι το πρωί για να το ακούσω. Πιστεύω ότι ο Στέλιος δεν είναι αυτός που τα τελευταία χρόνια μας έδειξαν τα μέσα ενημέρωσης. Εκτός του μεγάλου ταλέντου της φωνής είχε και καλή καρδιά, ήταν σαν μικρό παιδί πολλές φορές. Σε πολλά ήταν απόλυτος, σε αλλά εζήταγε την γνώμη, ακόμα και δεχόταν την συμβουλή κι ας ήταν ο άλλος μικρότερος.

 

polykandrioths_6.jpgΘ.Γ.: Στο τελευταίο δίσκο σου με τη ζωντανή ηχογράφηση στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, εκτός από την εξαιρετική Γλυκερία, συμμετέχει το συγκρότημα μπουζουκιών «Οι επόμενοι».Τι ακριβώς είναι οι «Επόμενοι»;

Θ.Π.: Οι Επόμενοι είναι το μέλλον της λαϊκής μας μουσικής. Νέα παιδιά από όλη την Ελλάδα που κόντρα στα σκουπίδια που κυκλοφορούν γύρω μας προσπαθούν, με την δική μου στήριξη, να αναδείξουν τη ταλέντο τους και έτσι να έχουμε μελλοντικούς δεξιοτέχνες και συνθέτες ίσους με τον Ζαμπέτα, Χιωτη, Τσιτσάνη, κ.λ.π Κάθε εβδομάδα συναντιόμαστε και ανταλλάσουμε απόψεις, μελετάμε καινούρια μουσικά θέματα, και προετοιμαζόμαστε για τη συνέχεια των παραστάσεων μας. Ορισμένοι από αυτά τα παιδιά είναι έτοιμοι και ήδη κάνουν την δική τους καριέρα. Αυτό που ζητώ από όλους είναι μελέτη, αγάπη προς το όργανο και ταπεινότητα. Οι Επόμενοι έχουν πραγματοποιήσει εκατοντάδες συναυλίες στην Ελλάδα και το εξωτερικό, καθώς και σεμινάρια για την λαϊκή μουσική παράδοση. Το σωματείο που ανήκουν έχει 280 μέλη αλλά θέλουμε κι άλλα. Όσοι πιστοί σε αυτό που δημιουργούμε, ανεξάρτητου επιπέδου, είστε ευπρόσδεκτοι. Η διεύθυνση μας είναι This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it

Θ.Γ.: Στην πενταετία 1993-1997 συνεργάστηκες με συμφωνικές ορχήστρες με εμφανίσεις στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και στο Ηρώδειο. Κι αυτή τη φορά το μπουζούκι μπήκε σ’ αυτούς τους χώρους όχι με λαϊκά τραγούδια αλλά με τους χορούς του Brahms σε μια εξαιρετική διασκευή και μια εξαιρετική συνύπαρξη με μπουζούκι και συμφωνική ορχήστρα. Συνεργασίες που ευτυχώς αποτυπώθηκαν και σε cd. Πως σου δημιουργήθηκε η ιδέα γι’ αυτό το τολμηρό εγχείρημα και ποιες είναι οι εντυπώσεις σου απ’ αυτές τις συνεργασίες;

Θ.Π.: Το εγχείρημα αυτό το πραγματοποίησα για δυο σπουδαίους λόγους. Πρώτον γιατί κανείς από τους μεγάλους έλληνες μουσουργούς δεν έγραψε ένα κονσέρτο ή μια σουίτα ή μια σπουδή γι αυτό το ελληνικότατο μπουζούκι και δεύτερον για να επανέλθει το όργανο εκεί, όπως καθιερώθηκε ως σολιστικό. Οι εντυπώσεις γενικά είναι άριστες. Αποδεκτός ο ήχος του μπουζουκιού στην συμφωνική μουσική. Αλλά καμιά δισκογραφική δεν επενδύει γι αυτό, οπότε μένει μόνο η δική μου προσπάθεια, η οποία δεν σταματά με τίποτα. Έχω βάλει τον πήχη ψηλά και ο σκοπός μου είναι έτσι να ανέβει έτσι το επίπεδο.

Θ.Γ.: Θανάση πες μας ποια πιστεύεις πως είναι η θέση του μπουζουκιού αλλά και του λαϊκού τραγουδιού σήμερα; Έχει σχέση το σημερινό λαϊκό τραγούδι με το λαϊκό τραγούδι του’40,του ’50 και του ’60, έτσι όπως το γνωρίσαμε από τους μεγάλους δασκάλους, συνθέτες, στιχουργούς και τραγουδιστές;
Θ.Π.: Σίγουρα δεν έχει καμία σχέση με το παλιό, αλλά είναι πολύ απλό, εκείνη την εποχή τα κοινωνικά και πολιτικά προβλήματα ήταν πολλά. Επηρεάστηκαν οι άνθρωποι της μουσικής και έγραψαν πραγματικά τραγούδια. Ήταν και λίγοι, σε σχέση με σήμερα που δεν μπορείς πλέον να παρακολουθήσεις τα πεπραγμένα γύρω από το τραγούδι. Είναι τρελό, γιατί μέχρι να ξεπεταχτεί κάποιος που μπορεί και να αξίζει, τον έφαγε ο επόμενος που έρχεται ως μεσσίας για να σώσει την λαϊκή μας παράδοση. Μήπως είναι τελικά ανακυκλώσιμα τα άτομα αυτά; Σήμερα αν κάποιος δημιουργός πάει στις εταιρείες τραγούδι που να λεει κάποια σημαντικά πράγματα, το απορρίπτουν ως παλιομοδίτικο. Ως αναφορά το μπουζούκι, εκτός από την μεγάλη αυτή προσπάθεια που κάνω εγώ και οι συνεργάτες μου με τους «Επομένους», δεν βλέπω τίποτα άλλο εξ ίσου σημαντικό. Το λαϊκό τραγούδι έχει όμως φανατικούς υποστηρικτές και δεν πεθαίνει ποτέ.
polykandrioths_8.jpgΘ.Γ.: Εκτός από σένα , το Χρήστο Νικολόπουλο, τον Τάκη Σούκα και τον Βαγγέλη Κορακάκη τα τελευταία χρόνια, πιστεύεις πως υπάρχουν άλλοι δημιουργοί που θα μπορούσαν να γράψουν αληθινά λαϊκά τραγούδια; Και με τους τραγουδιστές τι γίνεται; Υπάρχουν φωνές να στηρίξουν τα τραγούδια αυτά;

Θ.Π.: Και δημιουργοί υπάρχουν και τραγουδιστές υπάρχουν, δισκογραφικές δεν υπάρχουν να υποστηρίξουν αυτούς για να έχουμε συνέχεια των μεγάλων.

Θ.Γ.: Τι ρόλο έπαιξε κατά τη γνώμη σου η εισβολή της ιδιωτικής τηλεόρασης στη ζωή μας; Επηρέασε την πορεία του ελληνικού τραγουδιού;

Θ.Π.: Κακά τα ψέματα η τηλεόραση κάνει πλύση εγκέφαλου σε όλους μας και αποπροσανατόλισε την νεολαία από το ελληνικό τραγούδι πλασάροντας της περισσότερο ξένο. Υπάρχουν πολύ καλά τραγούδια αλλά το ποσοστό προβολής τους είναι πολύ χαμηλό, με αποτέλεσμα να μη γίνονται γνωστά.

Θ.Γ.: Θα ήθελα να ρωτήσω τη γνώμη σου για ένα θέμα που απασχόλησε πρόσφατα τόσο τον τύπο, τον καλλιτεχνικό κόσμο αλλά και τους απλούς ανθρώπους που αγαπούν το ελληνικό λαϊκό τραγούδι. Την κατεδάφιση του μεγαλύτερου μέρους του ιστορικού εργοστασίου της Columbia. Eκεί που γράφτηκαν όλα τα μεγάλα τραγούδια , ενός από τα μεγαλύτερα κομμάτια του σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού …

polykandrioths_7.jpgΘ.Π.: Εκεί έχω αφήσει κι εγώ τις πιο πολλές μου μνήμες. Άπειρες ώρες εργασίας, δημιουργίας. Το λιγότερο που θα μπορούσε να γίνει ήταν να μη γκρεμιζόταν. Αυτό το ζωντανό κτίριο της μουσικής θα έπρεπε η πολιτεία να το έχει μουσείο του ελληνικού τραγουδιού για να μη ξεχνούν οι παλαιοί, να μαθαίνουν και να θυμούνται οι νέοι.

 

Θ.Γ.: Ποιες είναι σήμερα οι ασχολίες, τα σχέδια και τα όνειρα του Θανάση Πολυκανδριώτη;

Θ.Π.: Πολλά και ουσιαστικά τα επόμενα σχέδια που αφορούν την εκπαίδευση των νέων, αφού από το 2005 είμαι ειδικός επιστήμων στη βαθμίδα του λέκτορα στο πανεπιστήμιο δυτικής Μακεδονίας και συγκεκριμένα στο τμήμα νηπιαγωγών στη Φλώρινα. Πρέπει να γίνουν θεσμικά πλαίσια υποστήριξης της λαϊκής μας μουσικής κληρονομιάς και γι αυτό πασχίζω από την δική μου πλευρά με την δημιουργία μιας λαϊκής στέγης, που εκεί θα υπάρχουν όλοι, από τον Τσιτσάνη μέχρι τους «Επόμενους». Βέβαια γράφω τραγούδια περισσότερο για νέους, αφού αυτοί είναι το μέλλον.

Θ.Γ.: Θανάση σ’ ευχαριστώ πολύ.

Θ.Π.: Εγώ ευχαριστώ για τις ουσιαστικές ερωτήσεις που δείχνουν άνθρωπο που ξέρει το αντικείμενο καλύτερα από άλλον.

Περισσότερες πληροφορίες για τη ζωή και το έργο του Θανάση Πολυκανδριώτη στο www.polykandriotis.gr

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Βαραίνουν τα σώματα μέσα στο χρόνο, σηκώνοντας απάνω τους τη θλίψη τους την ακατάλυτη, σηκώνοντας τη μοναξιά.
Γιώργος Θέμελης

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

Δεν έχουν καταχωρηθεί γεγονότα.